Een zelfstandig helper is iemand die een zelfstandige/hoofdonderworpene bijstaat en/of vervangt. Er mag geen sprake zijn van gezag, leiding of toezicht door de hoofdonderworpene.

Als zelfstandige helper moet u zich aansluiten bij het sociaal verzekeringsfonds vanaf 1 januari van het jaar waarin u 20 jaar wordt of, indien u huwt voor uw 20e , vanaf uw huwelijksdag.
In principe moet een helper die minder dan 90 dagen per jaar werkt, niet aansluiten.  Sinds 1 april 2010 geldt echter de onmiddellijke aansluitingsplicht. Daarom kan een zelfstandige helper zich best aansluiten uiterlijk op de eerste dag van de start van de zelfstandige activiteit, ook al is men niet zeker dat deze meer of minder dan 90 dagen zalduren. Men loopt dan geen risico bij eventuele controle. Als achteraf blijkt dat het om een 'toevallige activiteit als helper gaat', dus éénmalig en minder dan 90 dagen, kan de aansluiting achteraf kosteloos worden geannuleerd.